Edmund Niziurski
Wpisany przez Krzysztof Żołądek
środa, 04 grudnia 2013 19:17
Edmund Niziurski (ur. 10 lipca 1925 w Kielcach, zm. 9 października 2013 w Warszawie) – prozaik, publicysta, scenarzysta i dramaturg, a także socjolog i prawnik. Przyszedł na świat w rodzinie urzędniczej, jako syn urzędnika państwowego Stanisława Niziurskiego i Leokadii z Grethów. Był najstarszym spośród trojga rodzeństwa (brat Mirosław i siostra Zofia).
Naukę rozpoczął w
Kielcach, gdzie uczył się w Gimnazjum im. J. Śniadeckiego. Czasy szkolne przerwała jednak wojna w efekcie czego wraz z rodziną został ewakuowany na Węgry. Na obczyźnie kontynuował naukę w gimnazjum polskim dla uchodźców. Do kraju wrócił w 1940 roku i osiadł w rodzinnych stronach. Pracował w Hucie „Ludwików” jako robotnik i w roli praktykanta rolnego w majątku Jeleniec pod Ostrowcem Świętokrzyskim. Nie porzucił nauki. Uczył się na tajnych kompletach w Ostrowcu i w 1943 roku zdał egzamin maturalny. Tego samego roku rozpoczął eksternistyczne studia prawnicze na tajnych kompletach w Jeleńcu. To był czas kiedy już pisał. Zadebiutował w 1944 roku w wydawanym przez Armię Krajową "Biuletynie Informacyjnym", w którym opublikowano jego wiersz.
Po zakończeniu wojny Niziurski kontynuował studia prawnicze w kieleckiej filii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, a także na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Chciał chłonąć więdzę, dlatego studiował równocześnie dziennikarstwo na Wyższej Szkole Nauk Społecznych w Krakowie (lata 1946–1947) oraz socjologię na Uniwersytecie Jagiellońskim (rok 1947). W 1947 r. ukończył studia prawnicze i uzyskał tytuł magistra. W tym okresie współpracował z czasopismami "Płomyk", "Świat Młodych", "Wieś" oraz z Polskim Radiem jako autor słuchowisk. Szerszą popularność i uznanie czytelników przyniosły mu utwory dla dzieci i młodzieży. Charakteryzowało je to, że były pisane żywo i barwnie, ale też skłaniały do refleksji. Jednak nie tylko dla dzieci pisał Niziurski. Dla dorosłych autor ten napisał wiele powieści, m.in. Przystań Eskulapa (w roku 1958, powieść sensacyjna), Pięć manekinów (w roku 1959, powieść kryminalna), Salon wytrzeźwień (w roku 1964), Wyraj (w roku 1964), czy Eminencje i bałłabancje (w roku 1975). Jego utwory były tłumaczone na wiele języków, w tym także na język chiński.
Niziurski był silnie związany z regionem świętokrzyskim, za jego czasów zwanym Kielecczyzną. To tutaj osadził akcję wielu powieści, choć na kartach książek nazwy świętokrzyskich miejscowości są zmienione i nie występują na mapach. To choćby Wilczków w Księdze urwisów, oraz Niekłaj, Piekutów i Odrzywoły, które można umiejscowić w tym regionie.
Na podst. wikipedia.pl